Nâng hạng tín nhiệm quốc gia: Niềm tin trước thềm Xuân mới

Lần đầu một công cụ nợ của Việt Nam bước vào “hạng đầu tư”

Ngày 22/01/2026, Tổ chức xếp hạng tín nhiệm Fitch Ratings chính thức nâng xếp hạng tín nhiệm đối với các công cụ nợ dài hạn cao cấp có bảo đảm của Việt Nam từ mức BB+ lên mức BBB-. Đây là mức xếp hạng tương đương “hạng đầu tư”, cao hơn một bậc so với xếp hạng ngoại tệ dài hạn đối với các công cụ nợ không có bảo đảm của Việt Nam, hiện vẫn ở mức BB+. Quyết định nâng hạng này là kết quả của đợt rà soát theo bộ tiêu chí mới về xếp hạng tín nhiệm quốc gia được ban hành vào tháng 9/2025.

Đối với Việt Nam, Fitch đánh giá triển vọng thu hồi nợ của các công cụ nợ dài hạn có bảo đảm ở mức tích cực, nhờ sự kết hợp giữa năng lực trả nợ tổng thể của quốc gia phát hành và các lợi ích thu hồi bổ sung từ phần tài sản được bảo đảm. Trường hợp cụ thể được Fitch nhấn mạnh là trái phiếu Brady kỳ hạn 30 năm phát hành năm 1998, trong đó phần gốc được bảo đảm một phần hoặc toàn bộ bằng trái phiếu không lãi suất của Kho bạc Hoa Kỳ. Cấu trúc bảo đảm này giúp giảm đáng kể rủi ro cho nhà đầu tư, qua đó tạo cơ sở cho việc nâng xếp hạng lên mức BBB-.

Fitch khẳng định, việc nâng hạng công cụ nợ có bảo đảm không làm thay đổi xếp hạng tín nhiệm quốc gia của Việt Nam, hiện vẫn ở mức BB+ với triển vọng Ổn định trong đợt đánh giá tháng 6/2025. Tuy nhiên, đây là tiền đề quan trọng để khẳng định vị thế và uy tín của các công cụ nợ Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Tăng niềm tin thị trường, mở rộng dư địa huy động vốn quốc tế

Trao đổi với báo chí xung quanh sự kiện này, Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương nhấn mạnh rằng, dù xếp hạng công cụ nợ có bảo đảm là độc lập với xếp hạng tín nhiệm quốc gia, song tác động tích cực là rất rõ nét. Việc Fitch nâng hạng cho thấy mức độ rủi ro của nền kinh tế Việt Nam đang được nhìn nhận là giảm xuống, qua đó củng cố niềm tin của các nhà đầu tư nước ngoài, đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam bước vào giai đoạn phát triển mới 2026-2030.

Theo Bộ Tài chính, việc Fitch nâng hạng các công cụ nợ dài hạn có bảo đảm là kết quả của quá trình phối hợp chặt chẽ, đối thoại thường xuyên và cung cấp thông tin kịp thời giữa Việt Nam và các tổ chức xếp hạng tín nhiệm quốc tế.

Theo Thứ trưởng Trần Quốc Phương, việc chuyển từ nhóm “đầu cơ” sang nhóm “đầu tư” đối với các công cụ nợ có bảo đảm của Chính phủ sẽ tạo điều kiện thuận lợi hơn cho Việt Nam trong việc tiếp cận thị trường vốn quốc tế. Trong bối cảnh nhu cầu vốn cho đầu tư hạ tầng, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và các dự án trọng điểm quốc gia ngày càng lớn, khả năng huy động vốn với chi phí hợp lý từ thị trường quốc tế có ý nghĩa hết sức quan trọng. Việc phát hành thành công các công cụ nợ trên thị trường quốc tế còn được kỳ vọng sẽ đóng vai trò “mở đường” cho các doanh nghiệp lớn của Việt Nam tiếp cận thị trường vốn toàn cầu.

Dưới góc nhìn thị trường, ông Nguyễn Duy Hưng - Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty cổ phần Chứng khoán SSI - cho rằng đây là một điểm cộng rõ rệt về niềm tin. Theo ông, dù chưa phải là nâng hạng tín nhiệm quốc gia, nhưng việc Fitch nâng hạng một số khoản nợ của Việt Nam lên BBB- cho thấy cách nhìn của nhà đầu tư quốc tế đang tích cực hơn. Niềm tin tăng lên sẽ giúp việc huy động vốn thuận lợi hơn, chi phí vốn rẻ hơn và thu hút sự quan tâm của nhiều nhà đầu tư lớn, qua đó mở ra thêm kỳ vọng cho các đợt đánh giá tiếp theo.

Các chuyên gia tài chính - ngân hàng cũng nhận định rằng, việc đạt ngưỡng xếp hạng đầu tư đối với công cụ nợ có bảo đảm sẽ giúp Việt Nam mở rộng nhóm nhà đầu tư dài hạn, đặc biệt là các quỹ đầu tư và định chế tài chính có tiêu chuẩn đầu tư chặt chẽ, vốn trước đây bị giới hạn bởi ngưỡng xếp hạng tín nhiệm. Điều này không chỉ giúp tăng tính ổn định của dòng vốn mà còn góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nợ công trong trung và dài hạn.

Hướng tới nâng hạng tín nhiệm quốc gia

Bộ Tài chính đang tiến hành sơ kết 5 năm thực hiện Đề án cải thiện xếp hạng tín nhiệm quốc gia đến năm 2030, với mục tiêu đưa Việt Nam đạt mức xếp hạng “Đầu tư” vào cuối thập kỷ này. Theo Thứ trưởng Trần Quốc Phương, việc nâng hạng công cụ nợ có bảo đảm lần này là bước khởi đầu quan trọng, tạo nền tảng để tiếp tục hiện thực hóa mục tiêu nâng hạng tín nhiệm quốc gia.

Đáng chú ý, chỉ hai ngày sau quyết định của Fitch, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã ký Công điện số 06/CĐ-TTg yêu cầu đẩy mạnh một số nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm nhằm thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế năm 2026. Trong đó, Bộ Tài chính được giao chủ trì xây dựng Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, đồng thời tiếp tục điều hành chính sách tài khóa mở rộng hợp lý, có trọng tâm, trọng điểm, phối hợp chặt chẽ với chính sách tiền tệ và các chính sách vĩ mô khác.

Công điện của Thủ tướng cũng nhấn mạnh yêu cầu tăng cường kỷ luật, kỷ cương tài chính - ngân sách; sử dụng hiệu quả dư địa nợ công và bội chi trong giới hạn an toàn; phát hành trái phiếu Chính phủ để đầu tư các công trình trọng điểm quốc gia và các lĩnh vực ưu tiên như khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Những định hướng này được giới chuyên gia đánh giá là hoàn toàn phù hợp với các tiêu chí mà các tổ chức xếp hạng tín nhiệm quốc tế theo dõi, qua đó góp phần củng cố thêm hồ sơ tín dụng quốc gia của Việt Nam.

Xuân Bính Ngọ 2026 mang theo những chuyển động mới của nền kinh tế, mở ra một chặng đường tăng tốc với mục tiêu tăng trưởng cao gắn liền với ổn định vĩ mô. Trong dòng chảy hội nhập toàn cầu, vị thế của Việt Nam trên thị trường tài chính quốc tế đang từng bước được khẳng định. Việc Fitch Ratings nâng xếp hạng các công cụ nợ dài hạn có bảo đảm lên mức BBB- là tín hiệu tích cực, cho thấy niềm tin ngày càng được củng cố của giới đầu tư quốc tế đối với triển vọng kinh tế Việt Nam. Đây là nền tảng quan trọng để Việt Nam tiếp tục kiên trì lộ trình nâng hạng tín nhiệm quốc gia, hướng tới nhóm “hạng đầu tư” trong những năm tới./.

LƯU HƯỜNG