Đầu tư Quỹ Bảo hiểm xã hội bảo đảm an toàn, bền vững, hiệu quả

Sửa đổi phù hợp với việc sắp xếp tổ chức bộ máy mới

Dự án Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội đã được trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến tại phiên họp chiều 02/4.

Trình bày Tờ trình Dự án Luật, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Đỗ Thanh Bình - cho biết, việc xây dựng Dự án Luật lần này xuất phát từ yêu cầu thực hiện các chủ trương của Đảng và Quốc hội về sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước, trong đó có sự thay đổi về vị trí, chức năng, nhiệm vụ của một số cơ quan Trung ương và địa phương.

Do đó, Luật Bảo hiểm xã hội (BHXH) hiện hành cần được rà soát, sửa đổi để bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ trong hệ thống pháp luật, phù hợp với thực tiễn vận hành của bộ máy sau sắp xếp.

Theo đó, Dự thảo Luật tập trung vào sửa đổi, bổ sung quy định về đối tượng tham gia BHXH đối với người hoạt động không chuyên trách ở xã, thôn, tổ dân phố, phù hợp với định hướng kéo dài lộ trình sử dụng lực lượng này.

Dự thảo cũng sửa đổi các quy định về vị trí, quyền hạn, trách nhiệm của cơ quan BHXH để phù hợp với địa vị pháp lý hiện nay của hệ thống BHXH Việt Nam.

Dự thảo Luật bổ sung quy định về trách nhiệm quản lý nhà nước trong lĩnh vực BHXH của các cơ quan như Bộ Nội vụ, Bộ Y tế, Bộ Tài chính và UBND các cấp để bảo đảm phù hợp với nhiệm vụ, quyền hạn hiện hành của các Bộ, ngành và địa phương…

Đối với Hội đồng Quản lý BHXH, Bộ trưởng Bộ Nội vụ nêu rõ, sau khi thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy, vị trí của cơ quan BHXH và Bộ Tài chính đã thay đổi và tác động đến hoạt động của Hội đồng Quản lý Bảo hiểm xã hội. Tuy nhiên, do Luật BHXH năm 2024 mới có hiệu lực và Chính phủ đã ban hành Nghị định số 197/2025/NĐ-CP nên cần thêm thời gian đánh giá việc thực thi. Vì vậy, trước mắt chỉ sửa đổi quy định về đại diện các Bộ, ngành tham gia Hội đồng cho phù hợp với tình hình tổ chức bộ máy mới.

Ngoài ra, nhằm tiếp tục thể chế hóa quan điểm cải cách hành chính BHXH theo Nghị quyết của Ban Chấp hành Trung ương khóa XII, tạo điều kiện góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn mới, Dự thảo Luật bổ sung quy định theo hướng Quỹ BHXH được gửi tiền tại các ngân hàng thương mại cổ phần có vốn nhà nước và vốn doanh nghiệp nhà nước từ 50% vốn điều lệ trở lên, đảm bảo điều kiện theo quy định của Chính phủ.

Cân nhắc quy định về đầu tư Quỹ Bảo hiểm xã hội

Thẩm tra sơ bộ Dự án Luật, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh cho biết, Thường trực Ủy ban cơ bản tán thành sự cần thiết sửa đổi Luật nhằm phù hợp với việc sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị và mô hình tổ chức chính quyền địa phương hai cấp.

Về một số nội dung cụ thể, Thường trực Ủy ban đề nghị Cơ quan soạn thảo nghiên cứu bổ sung các quy định liên quan đến hoạt động kiểm tra chuyên ngành của cơ quan BHXH để bảo đảm thống nhất với Luật Thanh tra. Đồng thời, làm rõ cơ chế kiểm tra giữa các cơ quan quản lý nhà nước trong lĩnh vực BHXH nhằm tránh chồng chéo hoặc bỏ sót nhiệm vụ.

Đối với quy định liên quan đến tổ chức chính quyền địa phương hai cấp, Cơ quan thẩm tra cần nâng cao năng lực cán bộ cấp xã, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và chia sẻ dữ liệu để bảo đảm nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách BHXH.

Liên quan đến quy định về đầu tư Quỹ BHXH, Thường trực Ủy ban Văn hóa và Xã hội chỉ rõ, Dự thảo Luật đề xuất bổ sung quy định cho phép Quỹ BHXH được gửi tiền tại các ngân hàng thương mại cổ phần có vốn nhà nước và vốn doanh nghiệp nhà nước từ 50% vốn điều lệ trở lên. Nội dung này chưa nằm trong mục tiêu, quan điểm xây dựng Luật đã nêu trong tờ trình của Chính phủ, đồng thời không được đề xuất khi xây dựng chương trình lập pháp năm 2026.

Theo Cơ quan thẩm tra, Quỹ BHXH được hình thành từ sự đóng góp của hàng chục triệu người lao động qua nhiều thế hệ, vì vậy nguyên tắc đầu tư phải bảo đảm an toàn, bền vững và hiệu quả. Do đó, Ủy ban đề nghị Chính phủ cân nhắc kỹ lưỡng, đánh giá tác động đầy đủ và có thể xem xét khi sửa đổi toàn diện Luật BHXH trong thời gian tới.

Ủy ban Văn hóa và Xã hội đề nghị Chính phủ chỉ tập trung sửa đổi các nội dung liên quan trực tiếp đến việc sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị và chính quyền địa phương hai cấp mà chưa sửa đổi, bổ sung các quy định khác.

Dự án Luật sẽ được tiếp thu, hoàn thiện, trình Quốc hội xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI.

Đ. KHOA