Theo các chuyên gia, trong bối cảnh TP. Hồ Chí Minh hướng tới mục tiêu tăng trưởng GRDP bình quân trên 10% giai đoạn 2026-2030, điện năng không chỉ cần đáp ứng đủ nhu cầu mà còn phải bảo đảm ổn định, chất lượng cao và từng bước “xanh hóa” nguồn cung.
Theo Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TP.Hồ Chí Minh (HIDS) Phạm Bình An, Thành phố đang chuyển dịch mạnh sang các ngành công nghệ cao, logistics, hạ tầng số và kinh tế xanh. Điều này kéo theo nhu cầu điện gia tăng nhanh, đặc biệt trong lĩnh vực trung tâm dữ liệu, sản xuất bán dẫn, giao thông điện hóa và trí tuệ nhân tạo.
“Điện là hạ tầng cốt lõi. Nếu thiếu điện sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến tăng trưởng kinh tế và khả năng thu hút đầu tư nước ngoài”, ông An nhấn mạnh.
Theo dự báo, nhu cầu điện của TP. Hồ Chí Minh sẽ tiếp tục tăng khoảng 3-5% mỗi năm. Trong khi đó, Thành phố hiện vẫn phụ thuộc lớn vào nguồn điện từ lưới quốc gia. Nhiều trạm biến áp 110-220kV khu vực nội đô đang trong tình trạng đầy tải; quỹ đất cho phát triển hạ tầng điện ngày càng hạn chế.
Để đáp ứng yêu cầu tăng trưởng mới, HIDS đề xuất phát triển đồng bộ nhiều nguồn điện như điện mặt trời mái nhà, điện khí LNG, điện rác, điện sinh khối, điện gió và hệ thống lưu trữ năng lượng. Cùng với đó là đẩy mạnh hợp tác công tư, cơ chế mua bán điện trực tiếp và phát triển lưới điện thông minh.
Ở góc độ vận hành, Phó Tổng Giám đốc Tổng Công ty Điện lực TP. Hồ Chí Minh (EVNHCMC) Bùi Trung Kiên cho biết, ngành Điện đã xây dựng nhiều kịch bản cung ứng điện cho mùa khô năm 2026. Công suất phụ tải cực đại dự kiến đạt gần 9.600 MW, thậm chí có thể vượt 10.000 MW trong kịch bản tăng trưởng cao.
Ngành điện đang tập trung đầu tư các công trình lưới điện 220 kV, 110 kV và hệ thống phân phối nhằm nâng cao năng lực cấp điện, chống quá tải và tăng độ tin cậy cung ứng. EVNHCMC cũng đẩy mạnh triển khai lưới điện thông minh, tự động hóa xử lý sự cố và chuyển tải điện trong thời gian ngắn.
“Ngành điện đã chuẩn bị cả các phương án dự phòng khi thiếu hụt nguồn từ 5-10%, bảo đảm không để điện trở thành điểm nghẽn cho tăng trưởng”, ông Kiên khẳng định.
Không chỉ yêu cầu “đủ điện”, nhiều doanh nghiệp hiện còn đặt ra tiêu chuẩn rất cao về chất lượng và tỷ lệ sử dụng điện sạch.
Ông Trần Việt Hà, Phó Trưởng Ban Quản lý các Khu chế xuất và Công nghiệp TP. Hồ Chí Minh (Hepza) cho biết, nhiều doanh nghiệp công nghệ cao yêu cầu nguồn điện ổn định gần như tuyệt đối. Chỉ một sự cố gián đoạn ngắn cũng có thể gây thiệt hại lớn.
Đặc biệt, nhu cầu điện cho trung tâm dữ liệu, AI và công nghệ số được dự báo tăng rất mạnh trong những năm tới. Theo Hepza, một trung tâm dữ liệu AI quy mô lớn đến năm 2030 có thể tiêu thụ tới khoảng 1.000 MW điện.
Không ít nhà đầu tư hiện cũng yêu cầu sử dụng điện tái tạo hoặc điện có chứng nhận nguồn gốc xanh để đáp ứng tiêu chuẩn chuỗi cung ứng toàn cầu.
Điện chính là “mạch máu” của nền kinh tế số. Để tăng sức cạnh tranh và thu hút đầu tư, Thành phố cần phát triển nhanh lưới điện thông minh, đẩy mạnh năng lượng tái tạo và tạo điều kiện cho doanh nghiệp tiếp cận nguồn điện sạch - Phó Giáo sư, Tiến sĩ Lê Quốc Cường, Phó Trưởng Ban Quản lý Khu Công nghệ cao TP. Hồ Chí Minh
Trước yêu cầu đó, TP. Hồ Chí Minh đang xây dựng chương trình hành động với nhiều nhóm giải pháp nhằm bảo đảm an ninh năng lượng đến năm 2030. Trong đó, Thành phố ưu tiên phát triển các dự án điện khí LNG, mở rộng hạ tầng nhập khẩu và phân phối LNG, đồng thời thúc đẩy mạnh điện mặt trời mái nhà và sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả.
Theo Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh, mục tiêu đặt ra là xây dựng hệ thống năng lượng theo hướng “đủ - sạch - tin cậy”, tạo nền tảng cho tăng trưởng nhanh và bền vững trong giai đoạn tới.
