Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ trình bày Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý Dự thảo Nghị quyết trước khi Quốc hội tiến hành biểu quyết, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, căn cứ Thông báo Kết luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, ý kiến thẩm tra của Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội, ý kiến của các đại biểu Quốc hội, Chính phủ đã rà soát, tiếp thu tối đa, giải trình thấu đáo và chỉnh lý, hoàn thiện Dự thảo Nghị quyết tại Báo cáo tiếp thu, giải trình, chỉnh lý và hoàn thiện Dự thảo Nghị quyết.
Đồng thời, Chính phủ cũng đã chỉ đạo cơ quan soạn thảo phối hợp với Bộ Tư pháp, một số Ủy ban của Quốc hội rà soát, chỉnh lý về mặt kỹ thuật Dự thảo Nghị quyết theo đúng các quy trình của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật để trình Quốc hội xem xét thông qua.
Theo đó, về việc giao thẩm quyền quyết định điều chỉnh Nghị quyết, Chính phủ tiếp thu và chỉnh lý tại khoản 2 Điều 4 Dự thảo Nghị quyết như sau:“2. Để đảm bảo việc điều hành thị trường xăng, dầu và nhiên liệu bay trong nước phù hợp với diễn biến giá trên thị trường thế giới, Quốc hội giao Chính phủ ban hành Nghị quyết để quyết định các nội dung quy định tại điểm a và điểm b khoản này và báo cáo Quốc hội tại kỳ họp gần nhất:
a) Điều chỉnh (rút ngắn hoặc kéo dài) thời gian có hiệu lực của Nghị quyết này;
b) Trường hợp khẩn cấp, điều chỉnh quy định về thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt quy định tại Nghị quyết này.”
Quy định này cũng là để thể chế hóa Kết luận số 18-KL/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng.
Theo Nghị quyết vừa được Quốc hội thông qua, mức thuế bảo vệ môi trường đối với xăng (trừ etanol), dầu diezel, dầu hỏa, dầu mazut và nhiên liệu bay là 0 đồng/lít.
Về thuế giá trị gia tăng, xăng, dầu diezel, dầu hỏa, dầu mazut và nhiên liệu bay thuộc đối tượng không phải kê khai, tính nộp thuế giá trị gia tăng nhưng được khấu trừ thuế giá trị gia tăng đầu vào.
Thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng các loại là 0%.
Về bổ sung các giải pháp tổng thể, đồng bộ từ điều hành giá, minh bạch hóa các thành phần cấu thành giá xăng, dầu cơ sở đến bảo đảm chuỗi cung ứng, tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi đầu cơ, găm hàng, kiểm soát hóa đơn điện tử chặt chẽ, Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn nêu rõ: Trong thời gian qua, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành một số giải pháp để điều hành giá xăng, dầu nhằm hỗ trợ người dân, doanh nghiệp như sử dụng quỹ bình ổn giá, bổ sung 8.000 tỷ đồng từ ngân sách nhà nước (NSNN) để tạm ứng cho Quỹ bình ổn giá xăng, dầu; cắt giảm các yếu tố thuế cấu thành trong giá xăng, dầu.
“Việc điều hành giá xăng, dầu đã được tính toán để đảm bảo hài hòa lợi ích giữa nhà nước, doanh nghiệp, người dân. Bên cạnh đó, Chính phủ cũng đã giao các lực lượng chức năng thực hiện ngay các biện pháp ngăn chặn việc thẩm lậu xăng, dầu từ trong nước ra nước ngoài” - Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn nhấn mạnh.
Về kiểm soát hóa đơn của các doanh nghiệp kinh doanh xăng, dầu, theo Bộ trưởng, ngoài các nội dung về giảm thuế theo Nghị quyết này, các doanh nghiệp kinh doanh xăng, dầu vẫn phải thực hiện theo quy định của pháp luật về quản lý thuế, pháp luật về hóa đơn, chứng từ để kê khai doanh thu và chi phí. Ngoài ra, kinh doanh xăng, dầu là ngành nghề kinh doanh có điều kiện, được quản lý chặt chẽ, kiểm tra, giám sát bởi các cơ quan chuyên ngành.
Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ cũng đã có nhiều chỉ đạo về tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi đầu cơ, găm hàng để tránh trục lợi chính sách, trong đó, đặc biệt chỉ đạo Bộ Công Thương phải tăng cường kiểm tra giám sát, kiểm tra ngay các đối tượng có dấu hiệu găm hàng để xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.
Liên quan đến việc bảo đảm khả năng cân đối ngân sách trong phạm vi bội chi ngân sách của năm 2026 đã được Quốc hội quyết định và xem xét trong tổng thể cùng với điều hành chính sách kinh tế vĩ mô nói chung, cũng như chính sách tài khóa, tiền tệ, điều hành về giá để đảm bảo kiểm soát lạm phát, ổn định vĩ mô, Bộ trưởng Bộ Tài chính – cho hay: Chính sách này dự kiến sẽ làm giảm thu NSNN bình quân khoảng 7.300 tỷ đồng/1 tháng. Tuy nhiên, đây là biện pháp tài khóa đặc biệt được áp dụng trong bối cảnh đặc biệt nhằm bảo đảm ổn định nguồn cung, hạn chế tác động của biến động giá năng lượng, góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm an ninh xã hội.
Nhằm bù đắp số hụt thu do thực hiện chính sách, tiếp thu ý kiến Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ sẽ tập trung chỉ đạo các Bộ, cơ quan trung ương, địa phương tập trung triển khai kịp thời, hiệu quả Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV, Kết luận số 18-KL/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng, các Nghị quyết, các Kết luận của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, nhất là 09 Nghị quyết chuyên đề, đột phá, chiến lược của Bộ Chính trị.
Đồng thời, tiếp tục theo dõi sát diễn biến tình hình thế giới, chủ động điều hành chính sách tiền tệ phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khóa và các chính sách vĩ mô khác, ứng phó linh hoạt đối với các vấn đề phát sinh, đảm bảo giữ vững mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, thúc đẩy tăng trưởng.
Bên cạnh đó, mở rộng cơ sở thu, chống thất thu, quyết liệt trong công tác thu NSNN, tăng cường quản lý, cải cách thủ tục hành chính, đẩy mạnh chuyển đổi số trong công tác quản lý thuế; đảm bảo thu đúng, thu đủ, thu kịp thời, phấn đấu thu NSNN năm 2026 đạt và vượt kế hoạch; điều hành chi NSNN chặt chẽ, hiệu quả, triệt để tiết kiệm chi thường xuyên, nhất là chi hội nghị, hội thảo, đi công tác để tiết kiệm 10% và phấn đấu tiết kiệm thêm 5% chi thường xuyên, dành nguồn lực cho các nhiệm vụ an ninh xã hội, các dự án trọng điểm.
