Về nơi "đất biết nở, rừng biết đi"...

Từ cực Nam thiêng liêng của Tổ quốc…

Trong hành trình Về nguồn tháng Ba, chúng tôi đã đặt chân đến Mũi Cà Mau - vùng đất tận cùng phía Nam Tổ quốc. Mọi mong đợi, khắc khoải dường như được đền đáp khi những chiếc xuồng rẽ sóng, đưa chúng tôi len sâu vào lòng đất Mũi. Màu xanh bạt ngàn của đước, của mắm, của những bãi bồi lóng lánh nước hòa quyện với sắc xanh của biển cả, tạo nên một bức tranh thiên nhiên vừa hoang sơ vừa quyến rũ, đặc biệt với những ai từng mơ về miền đất này qua các tác phẩm “Đất rừng phương Nam”, “Mùa len trâu”, “Hương rừng Cà Mau”, “Rừng U Minh”…

Năm 2026, ngành du lịch Cà Mau đặt mục tiêu đón 8,5 triệu lượt khách, trong đó có 134.500 lượt khách quốc tế. Tổng doanh thu dự kiến đạt khoảng 9.485 tỷ đồng, tăng hơn 10% so với năm 2025.

Những địa danh quen thuộc trong sách vở như Bến Vàm Lũng - điểm cuối của Đường Hồ Chí Minh trên biển; di tích đảo Hòn Khoai gắn với cuộc khởi nghĩa của thầy giáo Phan Ngọc Hiển; hay Cột mốc tọa độ GPS 0001… hiện lên trước mắt vừa chân thực, vừa gợi nhiều xúc cảm tự hào. Đứng trên mũi tàu lúc chiều buông, khi hoàng hôn nhuộm sắc mây trời, cảnh vật nơi đất Mũi càng trở nên trữ tình, lãng mạn.

Cột cờ Hà Nội tại Mũi Cà Mau sừng sững giữa không gian bao la của rừng đước, mang đậm dấu ấn văn hóa, lịch sử và tình cảm sâu nặng của người dân Thủ đô gửi tới vùng đất cực Nam. Dưới chân cột cờ, chúng tôi hướng về biển trời Tổ quốc, cùng cất vang Quốc ca. Giai điệu thiêng liêng hòa nhịp cùng nhịp đập con tim, khiến mỗi người không khỏi bồi hồi, xúc động - đó là tình yêu Tổ quốc được khơi dậy từ những rung động chân thành trước thiên nhiên và con người nơi đây.

Khát khao đặt chân đến đất Mũi luôn cháy bỏng trong lòng mỗi người dân Việt Nam, từ người bình dân đến trí thức, văn nghệ sĩ. Năm 1960, trong chuyến đi thực tế lên Hà Giang, nhà văn Nguyễn Tuân đã treo tấm bản đồ Việt Nam trong một ngôi nhà ở Séo Lủng - điểm cực Bắc khi đó - rồi thả một sợi dây từ mỏm núi theo phương thẳng đứng. Điểm cuối của sợi dây trùng với xã Đất Mũi, tỉnh Cà Mau. Từ đó, ông ấp ủ ước mơ được tận mắt thấy rừng đước, rừng tràm, nhưng chỉ có thể hình dung qua trang viết của Đoàn Giỏi, Nguyễn Văn Bổng…

Phải đến cuối đời, nhà văn mới thực hiện được ước nguyện, đi và cảm nhận trọn vẹn hai đầu đất nước trước khi “về với thế giới người hiền”. Còn Xuân Diệu, trong bài “Mũi Cà Mau”, đã khẳng định đầy xúc cảm: “Nắng mưa có thể đổi trăm màu/ Lòng không rời hướng mũi Cà Mau”.

… Đến xây dựng thương hiệu du lịch quốc gia

Không chỉ là điểm cực Nam thiêng liêng của Tổ quốc - chứng nhân cho những đổi thay của đất nước qua các thời kỳ - đất Mũi còn hội tụ hệ thống di tích, thắng cảnh và vẻ đẹp thiên nhiên độc đáo, tạo nên tiềm năng phát triển du lịch hiếm có.

Là điểm dừng chân cuối cùng trong hành trình mở cõi của người Việt, Cà Mau lưu giữ một di sản văn hóa sông nước phong phú, đa dạng mà thống nhất. Toàn tỉnh hiện có 112 di tích được xếp hạng, cùng 8 di sản văn hóa phi vật thể, trong đó có 1 di sản được UNESCO ghi danh là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại và 7 di sản cấp quốc gia.

Sở hữu hệ sinh thái đất ngập nước với diện tích gần 150.000ha, được UNESCO công nhận là Khu Dự trữ sinh quyển thế giới, vùng đất này còn mang đến những trải nghiệm độc đáo với câu chuyện tưởng như huyền thoại mà rất đỗi chân thực: “đất biết nở, rừng biết đi, biển sinh sôi”. Mũi Cà Mau mỗi năm lấn ra biển hàng trăm mét nhờ phù sa bồi đắp tự nhiên. Những rễ mắm vươn lên đón phù sa, đồng thời trở thành “kè chắn sóng”, tạo điều kiện cho cây đước bám đất, sinh trưởng. Tất cả tạo nên một không gian sinh thái vừa kỳ vĩ, vừa giàu sức sống, như một bản trường ca của thiên nhiên.

Theo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Cà Mau, những năm gần đây, đặc biệt khi hạ tầng giao thông được cải thiện, Mũi Cà Mau luôn là điểm đến hấp dẫn du khách. Nhận thức rõ vai trò của du lịch, tỉnh đã ban hành các chương trình phát triển du lịch bền vững, du lịch cộng đồng, du lịch văn hóa gắn với bảo tồn và phát huy giá trị di tích. “Nếu liên kết vùng được tổ chức hiệu quả, Mũi Cà Mau sẽ là mắt xích quan trọng thúc đẩy phát triển du lịch toàn vùng” - Giám đốc Sở Nguyễn Quốc Thanh cho biết.

Hiện nay, tỉnh đang tiếp tục đầu tư, nâng cấp hạ tầng, xây dựng sản phẩm du lịch mới và đẩy mạnh liên kết vùng. Theo quy hoạch phát triển du lịch giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2045, Cà Mau đặt mục tiêu đến năm 2030 đón 11,5 triệu lượt khách, tổng thu đạt khoảng 14.200 tỷ đồng; trong đó, Mũi Cà Mau sẽ trở thành khu du lịch quốc gia.

Một đất Mũi đang chuyển mình với hạ tầng ngày càng hiện đại, dịch vụ ngày càng hoàn thiện, đời sống người dân được nâng cao, nhưng vẫn cần giữ gìn nét nguyên sơ, hồn hậu của vùng sông nước. Đó cũng là mong mỏi chung của du khách khi đến với nơi này.

Với chúng tôi, chuyến đi không chỉ là hành trình khám phá mà còn là hành trình cảm xúc - nơi thiên nhiên, lịch sử và văn hóa hòa quyện, để lại những ký ức sâu đậm về một vùng đất đã đi vào thi ca, điện ảnh. Cùng với nhiều điểm đến khác trên dải đất hình chữ S, Mũi Cà Mau - vùng đất được bồi đắp từ mồ hôi, công sức và cả máu xương của bao thế hệ - hôm nay đang tiếp tục vươn mình phát triển. Trong đó, phát triển du lịch không chỉ là hướng đi đúng đắn mà còn là cách gìn giữ, phát huy giá trị bền vững của mảnh đất cực Nam thiêng liêng./.