Bộ Xây dựng tăng tốc chuẩn bị siêu dự án đường sắt tốc độ cao

Một trong những chuyển động đáng chú ý nhất là việc thay đổi chủ đầu tư để tối ưu hóa năng lực quản lý. Kể từ ngày 09/01/2026, Ban Quản lý dự án (QLDA) Thăng Long đã chính thức tiếp tiếp quản nhiệm vụ chủ đầu tư lập Báo cáo nghiên cứu khả thi (FS) dự án từ Ban QLDA Đường sắt. Quá trình bàn giao được thực hiện khẩn trương và đầy đủ, bao gồm toàn bộ hồ sơ, tài liệu, số liệu tài chính và các kết quả nghiên cứu đã thực hiện. Để chuẩn bị cho giai đoạn triển khai thực địa, Ban QLDA Đường sắt cũng đã chủ động thông báo bằng Văn bản tới Tỉnh ủy, UBND 15 tỉnh, thành phố dọc tuyến (từ Hà Nội đến TP.Hồ Chí Minh) và Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) để điều chỉnh thành viên Ban Chỉ đạo giải phóng mặt bằng sang đại diện Ban QLDA Thăng Long, đảm bảo sự phối hợp không bị gián đoạn.

Cùng với đó, Bộ Xây dựng đã thành lập Ban Chỉ đạo của Bộ để trực tiếp triển khai dự án với sự tham gia của 18 thành viên do Bộ trưởng Trần Hồng Minh làm Trưởng ban. Dưới Ban Chỉ đạo là các tổ chuyên môn và tổ chuyên gia tập trung nghiên cứu chuyên sâu. Sự chuẩn bị kỹ lưỡng này nhằm thực hiện yêu cầu "kép" của Chính phủ: Chậm nhất trong tháng 01/2026 phải hoàn thành lựa chọn tư vấn quốc tế và báo cáo Chính phủ trước ngày 15/01/2026.

Ngoài ra, các phương án về cơ chế, chính sách đặc thù cho dự án cũng đang được tích cực xây dựng để trình Thường trực Chính phủ trong tháng 01/2026.

Về mặt công nghệ, Bộ Xây dựng đang thể hiện vai trò chủ trì tích cực trong việc phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Ngoại giao để rà soát các tiêu chuẩn, quy chuẩn quốc tế. Với sự hỗ trợ của các chuyên gia đầu ngành, Bộ đang phân tích kỹ lưỡng để lựa chọn công nghệ phù hợp nhất giữa các phương án: chạy trên ray, chạy bằng từ trường hoặc chạy trong ống từ trường. Việc lựa chọn này không chỉ thuần túy về mặt kỹ thuật mà còn phải cân nhắc tổng hòa các yếu tố về chính trị, ngoại giao, điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng và đặc biệt là khả năng tự chủ, chuyển giao công nghệ để Việt Nam có thể làm chủ công nghệ vận hành, bảo trì và sản xuất về sau.

Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam là công trình có quy mô chưa từng có với tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 1,7 triệu tỷ đồng (67 tỷ USD). Tuyến dài 1.541 km đi qua 15 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, được thiết kế với tốc độ 350 km/h, khổ đường 1.435 mm. Lập báo cáo nghiên cứu khả thi từ năm 2025; cơ bản hoàn thành dự án năm 2035.