4 nhóm nhiệm vụ trọng tâm để đạt mục tiêu tăng trưởng
Cuối phiên thảo luận sáng 21/4, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn đã phát biểu giải trình, làm rõ nhiều vấn đề đại biểu quan tâm về phát triển kinh tế - xã hội, chính sách thuế, vốn đầu tư công, thị trường vốn…
Đề cập đến mục tiêu tăng trưởng kinh tế, Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn khẳng định việc đạt mức tăng trưởng hai con số là "mục tiêu vô cùng thách thức nhưng là con đường tất yếu".
"Không có con đường nào khác để chúng ta hoàn thành mục tiêu phát triển đất nước khi kỷ niệm 100 năm ngày thành lập Đảng và 100 năm thành lập nước, từ 2045 trở thành nước phát triển công nghiệp hiện đại" - Bộ trưởng nhấn mạnh.
Làm rõ thêm vấn đề, Bộ trưởng dẫn số liệu từ báo cáo của tổ chức World Development Report: Từ năm 1946 đến nay, trên thế giới chỉ có 13 quốc gia và vùng lãnh thổ thực hiện thành công việc tăng trưởng liên tục hai con số trong vòng trên 10 năm để vươn lên từ một quốc gia nghèo thành nước phát triển. Nhìn lại lịch sử hơn 40 năm đổi mới của Việt Nam, chúng ta chỉ có 2 năm tăng trưởng đạt trên 9% và chưa bao giờ chạm mức hai con số.
Tuy nhiên, đây là con đường đã được lựa chọn với sự đồng thuận rất cao và được đề ra tại Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV và Kết luận 18 của Trung ương. Trên cơ sở đó, Chính phủ đã đề ra 59 chỉ tiêu ngành lĩnh vực, 11 nhóm nhiệm vụ giải pháp cho giai đoạn tới và đặc biệt là 92 nhiệm vụ rất cụ thể cho năm 2026.
Nhắc lại chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm, Bộ trưởng nhấn mạnh tinh thần hành động lúc này là “định hướng đã rõ, đường lối đã rất mạch lạc, hàng ngũ đã chỉnh tề, bây giờ chỉ có quyết tâm thực hiện quyết liệt, hiệu quả để đạt mục tiêu đề ra".
Bộ trưởng cũng khẳng định, tăng trưởng hai con số không chỉ là riêng nhiệm vụ của cơ quan nào mà của cả hệ thống chính trị phải vào cuộc triển khai thực hiện, giám sát, đánh giá, kịp thời điều chỉnh để đạt được mục tiêu đã đặt ra.
Bộ trưởng cũng thông tin, tình hình kinh tế những tháng đầu năm 2026 có nhiều khởi sắc song nền kinh tế sẽ bắt đầu "thấm" tác động từ xung đột Trung Đông kể từ quý II.
Dẫn đánh giá của chuyên gia, Bộ trưởng cho biết giá dầu thô cứ tăng 10% sẽ tác động làm giảm tăng trưởng 0,4% và đẩy lạm phát tăng thêm 0,5%. Hơn nữa, giá dầu tăng sẽ kéo theo đà tăng giá của các sản phẩm hóa dầu là đầu vào của nền sản xuất như phân bón và cả lĩnh vực công nghệ.
Để đạt được mục tiêu tăng trưởng trên 10% trong năm nay, Bộ trưởng cho biết, các quý còn lại phải tăng từ 10 đến 11%.
Trước áp lực này, Bộ Tài chính sẽ tham mưu Chính phủ triển khai 4 nhóm nhiệm vụ trọng tâm.
Thứ nhất, rà soát, cập nhật lại kịch bản tăng trưởng nhằm giao nhiệm vụ phấn đấu cụ thể cho từng cơ quan, địa phương, Bộ, ngành và doanh nghiệp cho phù hợp tình hình mới.
Thứ hai, phối hợp chặt chẽ giữa chính sách tài khóa và tiền tệ, vừa cung cấp đủ vốn cho nền kinh tế, vừa đảm bảo ổn định vĩ mô.
Trong đó, về tài khóa, Bộ Tài chính sẽ tập trung hoàn thiện chính sách thuế để "thu đúng, thu đủ, thu kịp thời” nhưng đồng thời cũng tạo điều kiện tối đa cho sự phát triển của doanh nghiệp, đặc biệt là khối doanh nghiệp vừa và nhỏ hiện chiếm khoảng 96% số lượng và đóng góp trên 50% GDP.
Đối với đầu tư công, Thủ tướng Chính phủ sẽ chủ trì hội nghị toàn quốc ngay trong tuần này để đốc thúc tiến độ giải ngân cho năm 2026.
Thứ ba, tháo gỡ điểm nghẽn tại các dự án tồn đọng. Bộ trưởng cho biết cả nước đang tồn đọng khoảng 200.000 ha đất, tương đương khoảng 3,3 triệu tỷ đồng (theo số thống kê chưa đầy đủ), gấp đến 3 lần con số đầu tư công của cả năm 2026. Do đó, Bộ trưởng bày tỏ mong muốn Quốc hội ủng hộ và giám sát để tháo gỡ được điểm nghẽn này, bởi đây sẽ là một nguồn lực và động lực cho tăng trưởng trong thời gian tới.
Một giải pháp nữa là ngay trong Kỳ họp này, Bộ Tài chính sẽ trình Quốc hội để tháo gỡ, sửa đổi 4 luật thuế quan trọng gồm: Luật Thuế thu nhập cá nhân, Thuế thu nhập doanh nghiệp, Thuế giá trị gia tăng và Thuế tiêu thụ đặc biệt, để từng bước giải phóng nguồn lực, thúc đẩy doanh nghiệp phát triển.
Thắt chặt quy trình đầu tư công
Chia sẻ ý kiến của các đại biểu Quốc hội về việc phải đảm bảo tiết kiệm, hiệu quả trong đầu tư công, Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn chỉ ra, nếu như không cải thiện được chỉ số ICOR hiện nay thì để tăng trưởng hai con số, tổng đầu tư toàn xã hội phải lên tới 70% GDP.
Vì vậy, mục tiêu bắt buộc là phải đưa ICOR về mức từ 4 đến 4,5. Tuy nhiên, Bộ trưởng cũng lưu ý mức này vẫn còn rất cao nếu đem so sánh với cùng thời kỳ tăng tốc (từ mức GDP 5.000 USD/người lên trên 10.000 USD/người) của các quốc gia châu Á khác như Trung Quốc (đạt 2,7), Nhật Bản (đạt 3,2) hay Hàn Quốc (đạt 3).
Để giảm hệ số ICOR, người đứng đầu ngành tài chính thống nhất đề xuất của đại biểu Quốc hội về việc thắt chặt từ khâu chuẩn bị đầu tư, lựa chọn danh mục, tăng cường kiểm tra giám sát, đôn đốc, cho đến việc sớm tập trung vốn và đầu tư theo hình thức cuốn chiếu.
Phát triển định chế trung gian để nhà đầu tư an tâm gửi vốn
Liên quan đến phát triển thị trường vốn, đồng tình ý kiến các đại biểu tại hội trường, Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn cho rằng, hiện nay nền kinh tế đang phụ thuộc lớn vào thị trường tiền tệ, trong khi nguyên tắc của thị trường này chỉ là cung cấp vốn ngắn hạn, vốn dài hạn phải phụ thuộc thị trường vốn.
Về hai kênh chủ lực của thị trường vốn là cổ phiếu và trái phiếu, Bộ trưởng cho biết thị trường cổ phiếu đang đạt những bước tiến rất lớn, điển hình là việc tổ chức quốc tế FTSE đánh giá nâng xếp hạng Việt Nam từ thị trường cận biên lên mới nổi, mở ra cơ hội lớn để hút vốn ngoại.
Đối với thị trường trái phiếu Chính phủ, sau giai đoạn thăng trầm, hiện nay đã bắt đầu khởi sắc trở lại, năm 2025 huy động được 800 nghìn tỷ đồng và mục tiêu phấn đấu của năm nay là 900 nghìn tỷ đồng.
Để thị trường vốn phát triển bền vững, Bộ trưởng cho rằng cần cải cách đồng bộ từ thể chế, hạ tầng đến các thành viên tham gia thị trường (người bán, người mua, người trung gian). Trong đó, Bộ trưởng nhấn mạnh vai trò của các định chế đầu tư chuyên nghiệp nhằm giúp nhà đầu tư nhỏ lẻ có địa chỉ an tâm để gửi vốn.
“Điều mà mọi nhà đầu tư quan tâm nhất chính là hiệu quả sinh lời, khả năng kiểm soát dòng tiền và thu hồi vốn. Do đó, các tổ chức tài chính trung gian khi phối hợp cùng cơ quan kiểm tra, giám sát sẽ thực hiện tốt nhiệm vụ này, mang lại sự an tâm tuyệt đối cho nhà đầu tư” - Bộ trưởng cho hay.
Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn khẳng định sẽ nghiêm túc tiếp thu ý kiến của Quốc hội để tiếp tục hoàn thiện các chính sách, đồng hành cùng đất nước trên chặng đường chinh phục mục tiêu tăng trưởng đầy khát vọng.
